قىزىق نوقتا خەۋەرلىرى

قىيىنچىلىقنى يېڭىشكە ئىرادە كېرەك

2017-08-31 13:03:06     مەنبەسى: شىنجاڭ خەلق رادىيو ئىستانسىسى   

سادىق ئىمىر

دۆلىتىمىزدە ئىسلاھات، ئېچىۋېتىش سىياسىتى يولغا قويۇلغاندىن بۇيان، ئىجتىمائىي، ئىقتىسادىي ئىشلاردا ئالەمشۇمۇل ئۆزگىرىش بارلىققا كەلدى. ھەر مىللەت ئامما ئىسلاھاتنىڭ باھار شامىلى، پارتىيەنىڭ تۈرلۈك سىياسىتىنىڭ تۈرتكىسىدە ھاللىق سەۋىيەگە يۈرۈش قىلدى. تۇرمۇش سەۋىيەسىنىڭ ئۆسۈشىگە ئەگىشىپ، بىر قىسىم كىشىلىرىمىزدە جاپا چېكىشنى خالىمايدىغان، قىيىنچىلىققا يولۇقسا نېمە قىلارىنى بىلەلمەي قالىدىغان، ئازراق ئوڭۇشسىزلىققا ئۇچرىسا زارلىنىپ، قىيىنچىلىقنى يېڭىپ ئىلگىرىلەشكە جۈرئەت قىلمايدىغان ھۇرۇنلۇق ۋە پاسسىپلىق ئىدىيە مەۋجۇت بولۇۋاتىدۇ. ئەمەلىيەتتە، ئىنسان ئوڭۇشسىزلىق ئىچىدە تاۋلىنىدۇ، قىيىنچىلىق بىر بايلىق، ئۇ ئادەمنىڭ ئىرادىسىنى چېنىقتۇرىدۇ. بۇ يەردىكى گەپ قىيىنچىلىققا قانداق مۇئامىلە قىلىشتا. يېقىندا ماتېرىيالدىن كۆرگەن تۆۋەندىكى ماقالە ماڭا چوڭقۇر تەسىر قىلدى.
دادىسى باشقىلارغا يالۋۇرۇپ يۈرۈپ تەرەپ- تەرەپتىن ئۆتنە ئالغان 4533 يۈەن پۇلنى تىترەپ تۇرغان قوللىرى بىلەن ئوغلىغا سۇنغان شۇ پەيتتە، ئوغلى 4533 يۈەن پۇلدىن 4100 يۈەننى ئوقۇش ھەققى، پارچە- پۇرات چىقىملار ئۈچۈن تاپشۇرۇۋەتسە، بىر مەۋسۇملۇق ئوقۇش مەزگىلىدە خەجلەيدىغانغا قولىدا 433 يۈەنلا قالىدىغانلىقىنى، شۇنداقلا دادىسىنىڭ بار ئاماللارنىڭ ھەممىسىنى قىلىپ بولغانلىقىنى، ئۇنىڭدىن ئارتۇق ياردەم قىلالمايدىغانلىقىنى بىلگەنىدى. ئۇ نىمكەش رېزىنكە ئايىغى بىلەن 120 كىلومېتىر ئەگرى- توقاي تاغ يولىنى بېسىپ، يەنە 68 يۈەن پۇل خەجلەپ ئاپتوموبىلغا ئولتۇرۇپ ئاخىرقى مەنزىلى − قوبۇل قىلىنغان ئالىي مەكتىپىگە يول ئالدى. مەكتەپكە كېلىپ ئوقۇش ھەققىنى تاپشۇرۇۋەتكەندىن كېيىن، ئۇنىڭ قولىدا 365 يۈەن پۇل قالغانىدى. بەش ئاي ۋاقىتقا 300 نەچچە يۈەن پۇلنى قانداق يەتكۈزۈش ئۇنىڭ ئۈچۈن قىيىن مەسىلە بولۇپ قالغانىدى. ئۇ كۈنىگە ئىككى ۋاق تاماق يېيىش، ھەر ۋاق تاماق ئۈچۈن ئىككى يۈەن خەجلەشنى ئۆزىگە خامچوت پىلانى قىلىپ بېكىتكەن بولسىمۇ، يېنىدىكى پۇل مەۋسۇم ئاخىرىغىچە يەتمەيتتى. ئۇ چىشىنى چىشلەپ 150 يۈەنگە پەقەت تېلېفون ئۇرغىلى، قىسقا ئۇچۇر يوللىغىلىلا بولىدىغان نىمكەش يان تېلېفون سېتىۋالدى. ئەتىسى «سىزگە قايناق سۇ، تاماق يەتكۈزۈپ بېرىش، ۋاكالىتەن ھەق تاپشۇرۇش قاتارلىق مۇلازىمەت كېرەكمۇ؟ مەكتەپ ئىچىدىكى بىر قېتىملىق مۇلازىمەت ئۈچۈن بىر يۈەن، مەكتەپ سىرتىدىكى بىر كىلومېتىر يىراقلىققا بېرىپ قىلىدىغان مۇلازىمەت ئۈچۈن ئىككى يۈەن ھەق ئېلىنىدۇ، ئېھتىياجىڭىز بولسا، ماڭا تېلېفون قىلىڭ» دېگەن ئېلاننى مەكتەپ تەشۋىقات تاختايلىرىغا چاپلىدى. ئېلان چىقىرىلغاندىن باشلاپ ئۇنىڭ يان تېلېفونى قىزىق لىنىيەلىك تېلېفونغا ئايلاندى. شۇ مەكتەپنىڭ گۈزەل سەنئەت كەسپىنىڭ 4- يىللىق ئوقۇغۇچىسى ئۇنىڭغا بىرىنچى بولۇپ تېلېفون بېرىپ، ھەر كۈنى ئەتىگەنلىك تاماقنى يەتكۈزۈپ بېرىشنى ھاۋالە قىلدى. يەنە بىر ساۋاقدىشى ئۇنىڭغا قىسقا ئۇچۇر ئەۋەتىپ، ساپما كەش ئەكىلىپ بېرىشنى ئېيتتى.
بىر كۈنى چۈشتىن كېيىن، ئۇنىڭ بىر ساۋاقدىشى تېلېفون قىلىپ، ئۇنى مەكتەپ سىرتىدىكى ئاشخانىدىن 15 يۈەنلىك تاماق ئەكىلىپ بېرىشنى ئېيتتى. ئون مىنۇتقا قالماي تاماق يەتكۈزۈلدى. تاماق بۇيرۇتقۇچى ئۇنىڭغا 20 يۈەن تەڭلىدى. ئۇ تاماق پۇلى ئۈچۈن 15 يۈەن، تاپان ھەققى ئۈچۈن ئىككى يۈەن تۇتۇپ قېلىپ، قالغان ئۈچ يۈەننى قايتۇردى. مۇلازىمەتنىڭ ۋاقتىدا، ئىشەنچلىك بولغانلىقىدىن شۇ ياتاقتىكىلەرنىڭ ئىشى چىقسىلا، ئۇنى بۇيرۇيدىغان بولدى. ئۇ تىجارىتىنىڭ بۇنچىلىك تېز روناق تېپىشىنى خىيالىغىمۇ كەلتۈرمىگەنىدى. بەزىدە ئۇ دەرستىن چۈشۈپ يان تېلېفونىنى ئېچىشىغىلا، يان تېلېفونى ئىش بۇيرۇتۇپ ئۇرۇلغان تېلېفون ياكى ئەۋەتىلگەن قىسقا ئۇچۇر بىلەن توختىماي سايراپ كېتەتتى. بىر كۈنى چۈشتىن كېيىن قاتتىق يامغۇر يېغىۋاتاتتى. ئۇنىڭ يان تېلېفونىغا بىر قىز ئوقۇغۇچىدىن كۈنلۈك ئەكىلىپ بېرىش ھەققىدە ئۇچۇر كەلدى. ئۇ يامغۇرغا پىسەنت قىلماي يۈگۈردى، ئۈستبېشى چىلىق- چىلىق ھۆل ھالەتتە كۈنلۈكنى قىز ئوقۇغۇچىنىڭ قولىغا يەتكۈزگەندە، قىز ئوقۇغۇچى ئۇنىڭغا كۈلۈمسىرەپ تۇرۇپ رەھمەت ئېيتتى. ئۇ تۇنجى قېتىم قىز بالىنىڭ بۇنداق قىزغىن مۇئامىلىسىگە سازاۋەر بولىشى ئىدى. شۇ تەرىقىدە تۇنجى مەۋسۇم ئالدىراشچىلىقتا ئاخىرلىشىپ، قىشلىق تەتىلدە ئۇ ئۆيىگە قايتتى. دادىسى ئۇنىڭ ئوقۇش ھەققى ئۈچۈن غەم يەۋاتاتتى. ئۇ 1000 يۈەن پۇلنى دادىسىنىڭ قولىغا تۇتقۇزۇپ: دادا، سىز ماڭا باياشات تۇرمۇش ئاتا قىلالمىغىنىڭىز بىلەن، ماڭا بىر جۈپ تېتىك پۇت ئاتا قىلدىڭىز، مەن بىر جۈپ پۇتۇمغا تايىنىپ ئالىي مەكتەپنى ئوڭۇشلۇق تاماملايمەن، تېخى نام چىقىرىمەن، دېدى.
كېيىنكى مەۋسۇمدىن باشلاپ مەكتەپتىكى ئائىلىسىدە ئىقتىسادىي قىيىنچىلىقى بار دوستلىرىنى سېپىگە قوشۇۋالدى. ئۇلارنىڭ مۇلازىمەت دائىرىسى دەسلەپكى ئۇششاق تۇرمۇش بۇيۇملىرىنى ۋاكالىتەن سېتىۋېلىش، يەتكۈزۈپ بېرىشتىن كومپيۇتېر زاپچاسلىرى، ئېلېكتىرون مەھسۇلاتلىرىنى ۋاكالىتەن سېتىۋېلىش، يەتكۈزۈپ بېرىشكىچە كېڭەيدى. ئىككىنچى مەۋسۇم ئاخىرلاشقاندا، ئۇ كومپيۇتېر سېتىۋېلىپلا قالماي، توردا زور كۆلەمدىكى خېرىدارلار توپىغا ئىگە بولدى، يەنە بىر چوڭ سودا سارىيىنىڭ مەكتەپتىكى باش ۋاكالەتچىسىگە ئايلاندى. ئۇ مەلۇم ئۆلكىلىك پېداگوگىكا ئۇنىۋېرسىتېتىنىڭ ئوقۇغۇچىسى خې جيانەن ئىدى. ئۇنىڭ نىشانى تۆت يىللىق ئالىي مەكتەپ ھاياتىدا مەكتەپنى ئەلا نەتىجە بىلەن پۈتكۈزۈپلا قالماي، يەنە مەكتەپ پۈتكۈزگەندىن كېيىن ئىگىلىك تىكلەشنىڭ دەسمايىسىنىمۇ توپلىۋېلىش ئىدى.
دېمەك، نامرات ئائىلىدىن كېلىپ چىققان بۇ ئوقۇغۇچى قىيىنچىلىق ئالدىدا قول قوۋۇشتۇرۇپ تۇرماي، قىيىنچىلىقنى يېڭىشكە بەل باغلاپ ھەم تەقدىرىنى ئۆزگەرتىشكە تەدبىر قوللىنىپ، ئاخىر قىيىنچىلىق ئۈستىدىن غالىب كەلگەن. ئەتراپىمىزدا خې جيانەنگە ئوخشاش ياشلىرىمىزمۇ خېلى بار، ئەلۋەتتە. ياشلىق دەۋر ئۆگىنىدىغان، تىرىشىدىغان، كەلگۈسى ئۈچۈن ياخشى ئاساس سالىدىغان مەزگىل. مېنىڭچە، ياشلىقتا تىرىشسا، بەلنى چىڭ باغلىسىلا، كۆزلىگەن نىشانغا يېتىش تەس ئەمەس. يۇقىرىقى مىسالدىكى ئالىي مەكتەپ ئوقۇغۇچىسىنىڭ ئەمەلىيىتى بۇ نۇقتىنى ئىسپاتلاپ بەردى.
 

[an error occurred while processing this directive]
[an error occurred while processing this directive]
[an error occurred while processing this directive]
نادىر ناخشا – مۇزىكىلار
تور بېتىمىزدىكى يېڭىلىقلار
رادىيو دىراممىسى
بۇ بەتنىڭ نەشىر ھوقۇقى شىنجاڭ خەلق رادىيو ئىستانسىسىغا تەۋە
ئالاقىلىشىش نومۇرى: 2571553، 2578492
ئادرىسىمىز: ئۈرۈمچى شەھىرى ئىتتىپاق يولى 830- نومۇر شىنجاڭ خەلق رادىيو ئسىتانسىسى تور مەركىزى